شدت بیماری، نه درمان‌های اضافی، نتایج یک عفونت چشمی تهدیدکننده بینایی را تعیین می‌کند

به گزارش علم‌خوان، این مطالعه که توسط پژوهشگران بیمارستان چشم فارابی در دانشگاه علوم پزشکی تهران انجام شده است، سوابق پزشکی ۱۵۶ بیمار تحت درمان بین سال‌های ۲۰۰۹ تا ۲۰۲۲ را تجزیه و تحلیل کرد. این مطالعه نشان دهنده بزرگترین گروه بیماران «نکروز حاد شبکیه» است که تاکنون از خاورمیانه گزارش شده است.

 

یک خطر به سرعت در حال پیشرفت

«نکروز حاد شبکیه» یک بیماری شدید چشمی است که معمولاً توسط ویروس‌های خانواده تبخال ایجاد می‌شود. این بیماری باعث مرگ سریع بافت در شبکیه - لایه حساس به نور در پشت چشم - و التهاب شدید می‌شود.

 

اگر این بیماری کنترل نشود، اغلب منجر به «جداشدگی شبکیه» (RD) می‌شود، یک اورژانس پزشکی که در آن شبکیه از موقعیت طبیعی خود جدا می‌شود و اغلب به نابینایی دائمی می‌انجامد.

 

مطالعه بیمارستان چشم فارابی پیامدهای بلندمدت این بیماران را پیگیری و علائم هشدار دهنده مهمی را برای پزشکان شناسایی کرد:

 

• پنجره بحرانی ۸ هفته‌ای: تقریباً یک سوم (۳۲.۷٪) از بیماران دچار جداشدگی شبکیه شدند. محققان دریافتند که میانگین زمان وقوع این اتفاق فقط ۸ هفته پس از تشخیص بود. این نشان می‌دهد که دو ماه اول یک منطقه خطر پرخطر است که نیاز به نظارت دقیق دارد.

 

• مرگ گسترده بافتی: بیمارانی که عفونت ویروسی در هر چهار ربع شبکیه (نکروز پان رتینال) گسترش یافته بود، ۳.۴ برابر بیشتر احتمال داشت که دچار جداشدگی شبکیه شوند.

 

• بینایی اولیه بهترین پیش‌بینی‌کننده است: حدت بینایی بیمار در اولین ویزیت پزشک، قوی‌ترین شاخص نتیجه نهایی آنها بود. بیمارانی که بینایی بدتر از 20/80 داشتند، به طور قابل توجهی بیشتر احتمال داشت که در نهایت از نظر قانونی نابینا شوند (بینایی بدتر از 20/200).

 

یافته‌های غیرمنتظره در مورد درمان‌های رایج

شاید غیرمنتظره‌ترین یافته از این گروه 14 ساله این بود که درمان‌های کمکی رایج - مانند روش‌های لیزر پیشگیرانه یا تزریق‌های داروهای ضد ویروسی اضافی در داخل چشم - پس از در نظر گرفتن شدت اولیه بیماری، به طور مستقل خطر جداشدگی شبکیه یا از دست دادن شدید بینایی بیمار را تغییر ندادند.

 

در حالی که این درمان‌ها اغلب توسط پزشکان در سناریوهای دنیای واقعی برای موارد تهاجمی‌تر به کار گرفته می‌شوند، این مطالعه خاطرنشان کرد که آسیب اولیه ناشی از خود ویروس همچنان عامل اصلی پیش‌آگهی بیمار است.

 

در نهایت، 79.2٪ از چشم‌های آسیب‌دیده در این مطالعه دچار از دست دادن شدید بینایی نهایی شدند. با این حال، پژوهشگران به یک نکته مثبت شگفت‌انگیز اشاره کردند: وجود خونریزی‌های شبکیه (خونریزی در شبکیه) در مراجعه اولیه به طور مستقل با نتیجه بینایی نهایی «بهتر» مرتبط بود، که به طور بالقوه به عنوان یک شاخص بالینی منحصر به فرد برای پزشکان عمل می‌کند.

 

نکته قابل توجه برای بیماران و پزشکان

از آنجا که نکروز حاد شبکیه با سرعت ویرانگری حرکت می‌کند، این مطالعه تأکید می‌کند که تشخیص زودهنگام حیاتی است. بیمارانی که درد ناگهانی چشم، قرمزی یا تغییرات بینایی را تجربه می‌کنند، نیاز به ارزیابی فوری دارند. برای پزشکان، شناسایی زودهنگام ویژگی‌های پرخطر - مانند درگیری گسترده شبکیه یا بینایی اولیه ضعیف - برای برنامه‌ریزی برنامه‌های نظارتی زودهنگام و تهاجمی در طول دو ماه اول بحرانی بیماری بسیار مهم است.

 

منبع:

https://link.springer.com/article/10.1007/s00417-026-07322-0#citeas