نانوفناوری الهام گرفته از ویروس می‌تواند برای ساخت شکل خوراکی یک داروی ضد دیابت به کار رود

به گزارش علم‌خوان، لیراگلوتاید دارویی است که معمولاً برای درمان دیابت نوع ۲ و چاقی استفاده می‌شود اما به طور معمول از طریق تزریق تجویز می‌شود. یک نانوحامل «الهام‌گرفته از ویروس» را معرفی می‌کند که برای غلبه بر موانع دیرینه‌ای که مانع از جذب مؤثر داروهای پپتیدی از طریق سیستم گوارش می‌شوند، طراحی شده است.

 

چرا دارورسانی خوراکی لیراگلوتاید بسیار دشوار بوده است؟

داروهای مبتنی بر پپتید مانند لیراگلوتاید به موارد زیر بسیار حساس هستند:

 

-تجزیه آنزیمی در معده

-نفوذپذیری ضعیف در دیواره روده

-فراهمی زیستی کلی پایین

 

این چالش‌ها از نظر تاریخی تزریق را به تنها گزینه قابل اعتماد تبدیل کرده‌اند.

 

یک راه حل «تقلیدکننده ویروس»

دانشمندان برای این حل این مشکل «نانوذرات سیلیکای مزومتخلخل توخالی» (HMSNs) را مهندسی کردند که نحوه ورود ویروس‌ها به سلول‌های انسانی را تقلید می‌کنند.

 

این سیستم دو اصلاح سطحی کلیدی را ترکیب می‌کند:

 

-پپتیدهای نفوذکننده به سلول (CPPs) برای افزایش ورود سلولی

-اسید هیالورونیک (HA) برای بهبود نفوذ مخاط و هدف قرار دادن گیرنده‌های روده

 

این طراحی دوگانه یک بار سطحی متعادل ایجاد می‌کند که به نانوذرات کمک می‌کند:

 

-از لایه مخاط عبور کنند

-به آن متصل شوند سلول‌های روده

- ورود به سلول‌ها از طریق مسیرهای جذب طبیعی مشابه ویروس‌ها

 

نتایج چشمگیر آزمایشگاهی و حیوانی

سیستم نانوی دارورسانی عملکرد قوی را در آزمایش‌های متعدد نشان داد:

 

- راندمان کپسوله‌سازی دارو: ۹۶.۱۶٪

- جذب سلولی: ۹۸.۱٪

- نفوذپذیری روده: از ۳۴.۴٪ به ۹۷.۶٪ افزایش یافته است

- رهایش کنترل‌شده: رهایش حداقل دارو در اسید معده (~۷٪)، اما رهایش پایدار در شرایط روده (~۷۷٪ در طول ۱۲ ساعت)

 

در مدل‌های موش صحرایی دیابتی:

 

- سطح گلوکز خون حدود ۵۱٪ کاهش یافت

- وزن بدن در طول ۲۸ روز ۱۴.۶٪ کاهش یافت

 

این نتایج با لیراگلوتاید تزریقی قابل مقایسه بود، که اثرات کمی بیشتر اما مشابهی داشت.

 

گامی به سوی درمان تزریقی

یافته‌ها نشان می‌دهد که این پلتفرم نانوفناوری:

 

- از لیراگلوتاید هنگام عبور از معده محافظت می‌کند

- جذب آن را در روده افزایش می‌دهد

- فعالیت بیولوژیکی آن را حفظ می‌کند

 

اگر این رویکرد با موفقیت در انسان به کار گرفته شود، می‌تواند با جایگزینی داروهای خوراکی به جای داروهای تزریقی، راحتی و پایبندی بیمار را به طور قابل توجهی بهبود بخشد.

 

پیامدهای گسترده‌تر برای پزشکی

این پژوهشگران تاکید می‌کنند که این سیستم نانوذرات الهام گرفته از ویروس می‌تواند فراتر از دیابت برای سایر درمان‌های مبتنی بر پپتید که به طور فزاینده‌ای در درمان بیماری‌های مزمن استفاده می‌شوند، سازگار شود.

 

با توجه به اینکه دارورسانی خوراکی همچنان یکی از بزرگترین چالش‌ها در داروسازی مدرن است، این مطالعه گامی مهم به سوی استراتژی‌های درمانی غیرتهاجمی برای داروهای بیولوژیکی است.

 

نتیجه‌گیری

این تحقیق، تقاطع پیشرفته‌ای از فناوری نانو و پزشکی را نشان می‌دهد: استفاده از مکانیسم‌های ویروس مانند برای حل یکی از پایدارترین مشکلات در دارورسانی. در حالی که مطالعات بالینی بیشتری مورد نیاز است، نتایج شواهد محکمی ارائه می‌دهند که درمان‌های پپتیدی خوراکی ممکن است به زودی به یک واقعیت عملی تبدیل شوند.

منبع:

https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S2772950826000129?via%3Dihub