متابولیتهای خون میتوانند به شناسایی خطر تحلیل عضلات مرتبط با سن کمک کنند
یک مطالعه جدید درباره دادههای برنامه سلامت سالمندان بوشهر چندین متابولیت خون مرتبط با سارکوپنی - از دست دادن توده عضلانی، قدرت و عملکرد جسمی مرتبط با سن - را شناسایی کرده است.
به گزارش علمخوان، این یافتهها نشان میدهد که تغییرات در مسیرهای متابولیکی شامل کینورنین، نیکوتین آمید )ویتامینB3 (، ویتامینهای گروه B و اسیدهای آمینه حاوی گوگرد میتواند به شناسایی سالمندان در معرض خطر بیشتر ابتلا به این بیماری کمک کند و ممکن است به استراتژیهای درمانی آینده اشاره داشته باشد.
چرا این موضوع مهم است
سارکوپنی یک بیماری شایع در بین سالمندان است و با افزایش خطر موارد زیر همراه است:
- زمین خوردن و شکستگی
- از دست دادن استقلال
- بستری شدن در بیمارستان
- کاهش کیفیت زندگی
- مرگ زودرس
اگرچه پیری، تغذیه نامناسب، التهاب و عدم فعالیت همگی در سارکوپنی نقش دارند، دانشمندان هنوز فرآیندهای بیولوژیکی پشت آن را به طور کامل درک نکردهاند. یکی از زمینههای امیدوارکننده تحقیق «متابولومیکس» است یعنی مطالعه مولکولهای کوچک در خون که منعکس کننده نحوه عملکرد بدن هستند.
پژوهشگران چه کردند؟
پژوهشگران دادههای ۴۰۰ بزرگسال ۶۰ سال و بالاتر را که در برنامه سلامت سالمندان بوشهر (BEH) در ایران شرکت کرده بودند، تجزیه و تحلیل کردند.
در میان آنها:
۸۹ شرکتکننده سارکوپنی داشتند.
۳۰۷ شرکتکننده سارکوپنی نداشتند.
این تیم دهها متابولیت خون دخیل در چندین مسیر متابولیکی مهم، از جمله موارد زیر را اندازهگیری کرد:
مسیر کینورنین-تریپتوفان
متابولیسم نیکوتینآمید
متابولیسم ویتامین B
متابولیسم اسید آمینه گوگرد
سپس آنها بررسی کردند که آیا الگوهای خاصی از این متابولیتها با سارکوپنی، قدرت عضلانی، توده عضلانی و سرعت راه رفتن مرتبط هستند یا خیر.
آنها چه چیزی یافتند؟
پژوهشگران چندین الگوی متابولیکی متمایز مرتبط با سلامت عضلات را شناسایی کردند.
برخی از الگوهای متابولیت با کاهش خطر سارکوپنی مرتبط بودند.
الگویی حاوی متابولیتهایی مانند:متیونین، تریپتوفان،۳- هیدروکسی آنترانیلیک اسید، پیکولینیک اسید و زانتورنیک اسید با حدود ۳۸ درصد احتمال کمتر ابتلا به سارکوپنی مرتبط بود.
سطوح بالاتر نیکوتین آمید، نوعی ویتامین B3 که نقش کلیدی در تولید انرژی سلولی دارد، نیز با حدود ۲۵ درصد خطر کمتر سارکوپنی مرتبط بود.
سایر الگوهای متابولیت با خطر بیشتر مرتبط بودند.
در مقابل، سطوح بالاتر اسید متیل مالونیک و هموسیستئین - متابولیتهایی که اغلب با متابولیسم ویتامین B12 و مسیرهای اسید آمینه گوگرد مرتبط هستند - با حدود ۳۴ درصد خطر بیشتر سارکوپنی مرتبط بودند.
گروه دیگری از متابولیتهای مرتبط با مسیر کینورنین، از جمله اسید کینولینیک و ترکیبات مرتبط با کینورنین، با موارد زیر مرتبط بودند:
- قدرت عضلانی کمتر
- سرعت پیادهروی کمتر
این یافتهها نشان میدهد که تغییرات در این مسیرهای متابولیکی ممکن است در کاهش عملکرد عضلات با افزایش سن نقش داشته باشد.
چرا این مسیرها مهم هستند؟
بسیاری از متابولیتهای شناسایی شده در چگونگی عملکرد بدن نقش دارند:
تولید انرژی سلولی.
پردازش اسیدهای آمینه.
تنظیم التهاب.
حفظ سلامت بافت عضلانی.
به عنوان مثال:
- نیکوتین آمید پیشساز NAD⁺ است، مولکولی که برای تولید انرژی در داخل سلولها ضروری است.
- مسیر کینورنین اسید آمینه تریپتوفان را تجزیه میکند و با التهاب، پیری و چندین بیماری مزمن مرتبط دانسته شده است.
- افزایش هموسیستئین قبلاً با پیامدهای سلامتی ضعیفتر در بزرگسالان مسنتر مرتبط بوده است.
این مطالعه نشان میدهد که عدم تعادل در این مسیرها ممکن است نقش مهمی در پیری عضلات داشته باشد.
این یافتهها برای سالمندان چه معنایی دارد؟
این یافتهها به این معنی نیست که مصرف مکملهای ویتامین B یا نیکوتینآمید از سارکوپنی جلوگیری میکند.
در عوض، این مطالعه سرنخهایی در مورد فرآیندهای بیولوژیکی دخیل در از دست دادن عضلات ارائه میدهد و این احتمال را افزایش میدهد که آزمایش متابولیتهای خون روزی بتواند به موارد زیر کمک کند:
- سارکوپنی را زودتر تشخیص دهید.
- افراد در معرض خطر بالاتر را شناسایی کنید.
- استراتژیهای پیشگیری یا درمان شخصیسازی شده را هدایت کنید.
در حال حاضر، موثرترین راهها برای کاهش خطر سارکوپنی عبارتند از:
- تمرینات مقاومتی و قدرتی منظم.
- مصرف پروتئین کافی.
- حفظ تغذیه کلی خوب.
- مدیریت بیماریهای مزمن و فعال ماندن از نظر جسمی.
محدودیتهای مهم
این تحقیق یک مطالعه مشاهدهای و مقطعی بود، به این معنی که نمونههای خون و اندازهگیریهای عضلانی در یک نقطه زمانی جمعآوری شدند.
به همین دلیل، محققان نمیتوانند نتیجه بگیرند که این متابولیتها باعث سارکوپنی میشوند. همچنین ممکن است که خودِ از دست دادن عضلات، متابولیسم را تغییر دهد، نه برعکس.
این یافتهها قبل از اینکه بتوانند به مراقبتهای پزشکی روتین تبدیل شوند، باید در مطالعات بزرگتر و طولانیمدت و کارآزماییهای بالینی تأیید شوند.
منبع:
https://link.springer.com/article/10.1186/s12877-026-07058-w
ارسال نظر